Aşama 1: Ağ katman katman · Ders 1.12
Dinamik yönlendirme: OSPF derinlemesine, BGP'ye ilk bakış
Tek alanlı OSPF'i kurabilir, komşuluğun neden kurulmadığını ya da hangi durumda takıldığını komut çıktısından bulabilir, DR seçimini ve maliyet hesabını açıklayabilir, bir BGP önek ele geçirme ya da rota sızıntısı haberini doğru okuyabilirsiniz.
Bir önceki derste yönlendirme tablosunu okudunuz ve rotaları elle yazdınız. Üç yönlendiricide bu iş yapılır; otuz yönlendiricide ve yedek hatların olduğu bir ağda yapılamaz. Bu derste yönlendiricilerin yolları birbirinden öğrendiği dinamik yönlendirmeyi, kurum ağlarının en yaygın iç protokolü olan OSPF üzerinden ayrıntısıyla işleyeceğiz: komşuluk nasıl kurulur, hangi şart tutmazsa kurulmaz, bir ağın seçilmiş yönlendiricisi kimdir, maliyet nasıl hesaplanır. Sonunda interneti ayakta tutan BGP'ye, bir SOC analistinin haberlerde okuduğu olayları anlayacağı kadar bakacağız.
Statik rota neden yetmez?
Statik rotanın iki zayıflığı vardır. Birincisi iş yüküdür: her yeni ağ, o ağa giden yolu bilmesi gereken bütün yönlendiricilere elle yazılır. İkincisi daha önemlidir: statik rota arızayı bilmez. Uzaktaki bir hat koptuğunda yönlendirici paketleri eski yola yollamayı sürdürür, ta ki biri gelip rotayı değiştirene kadar.
Dinamik yönlendirme protokolü (dynamic routing protocol) bu iki işi yönlendiricilere bırakır. Her yönlendirici yalnızca kendi bağlı ağlarını söyler; gerisini komşularından öğrenir. Bir hat koptuğunda bunu fark eden yönlendirici haberi yayar ve herkes yolunu yeniden hesaplar. Ağın bu yeni duruma göre yeniden anlaşmasına yakınsama (convergence) denir.
Statik rota yine de ortadan kalkmaz: tek çıkışı olan küçük bir şubede ya da internete giden varsayılan rotada hâlâ en yalın çözümdür.
Protokol aileleri
Yönlendirme protokolleri iki soruyla sınıflanır: nerede çalışır ve yolu nasıl öğrenir.
Nerede: Tek bir yönetimin elindeki ağlar topluluğuna otonom sistem (AS, autonomous system) denir. Bir AS'in içinde çalışan protokoller iç ağ geçidi protokolü (IGP, interior gateway protocol), AS'ler arasında çalışan protokol ise dış ağ geçidi protokolü (EGP, exterior gateway protocol) adını alır. RIP, EIGRP ve OSPF iç protokoldür; bugün kullanılan tek dış protokol BGP'dir.
Nasıl: Üç yöntem vardır.
- Uzaklık vektörü (distance vector): Yönlendirici komşusuna 'şu ağa şu uzaklıktayım' der; ağın bütününü görmez, komşusunun söylediğine güvenir. RIP bu ailedendir: uzaklığı atlama sayısıyla (hop count) ölçer, en çok 15 atlamaya izin verir ve tablosunu 30 saniyede bir komşularına yollar. EIGRP, Cisco'nun geliştirdiği gelişmiş bir uzaklık vektörü protokolüdür: metriğini bant genişliği ve gecikmeden hesaplar.
- Bağlantı durumu (link state): Her yönlendirici kendi bağlantılarını anlatan bir kayıt yayımlar; kayıtlar alanın tamamına dağıtılır ve herkes aynı haritayı tutar. OSPF bu ailedendir.
- Yol vektörü (path vector): Uzaklık yerine, hedefe varana kadar geçilecek AS'lerin listesi taşınır. BGP bu ailedendir.
Aynı ağı iki ayrı kaynaktan öğrenen yönlendiricinin hangisine güveneceğini önceki derste gördüğünüz yönetimsel uzaklık (administrative distance) belirler; Cisco'da OSPF'in değeri 110'dur.
OSPF'in fikri: herkes aynı haritayı tutar
OSPF (Open Shortest Path First) açık bir standarttır; IPv4 için kullanılan sürümü OSPFv2'dir ve RFC 2328'de tanımlanır. Fikri üç adımda özetlenir.
- Komşuları bul. Yönlendirici, OSPF'e alınan her arayüzünden düzenli aralıklarla Hello paketi yollar ve aynı ağdaki öbür OSPF yönlendiricilerini tanır.
- Haritayı eşitle. Her yönlendirici kendi bağlantılarını (hangi ağa, hangi komşuya, hangi maliyetle bağlıyım) anlatan bir bağlantı durumu ilanı (LSA, link-state advertisement) üretir. İlanlar komşudan komşuya aktarılarak alanın bütün yönlendiricilerine ulaşır. Toplanan ilanların tümü bağlantı durumu veritabanı (LSDB, link-state database) adını alır. Aynı alandaki bütün yönlendiricilerin veritabanı aynıdır.
- En kısa yolları hesapla. Her yönlendirici bu ortak haritada kendini köke koyar ve her ağa giden en düşük maliyetli yolu Dijkstra'nın SPF (shortest path first) algoritmasıyla hesaplar. Sonuç yönlendirme tablosuna yazılır.
Uzaklık vektöründen farkı şudur: yönlendirici komşusunun vardığı sonuca değil, ham bilgiye sahiptir. Harita herkeste aynıdır, ama herkes ona kendi durduğu yerden baktığı için yönlendirme tabloları birbirinden farklıdır.
Her yönlendiricinin haritada bir adı olmalıdır: yönlendirici kimliği (router ID). 32 bitlik bir sayıdır ve IP adresi gibi yazılır, ama bir adres olması gerekmez. Cisco yönlendirici onu şu sırayla seçer: router-id komutuyla yazılan değer; o yoksa en büyük loopback arayüz adresi; o da yoksa çalışan arayüzlerinin en büyük IP adresi. Kimlik OSPF süreci başlarken seçilir ve bütün OSPF ağında her yönlendiricide farklı olmalıdır.
Komşuluk: Hello paketi ve tutması gereken şartlar
OSPF, TCP ya da UDP kullanmaz; paketleri doğrudan IP'nin içinde taşınır ve IP başlığındaki Protokol alanında 89 yazar. Hello paketi, o ağdaki bütün OSPF yönlendiricilerinin dinlediği 224.0.0.5 çok noktaya yayın (multicast) adresine gönderilir. Ethernet gibi yayın ağlarında Hello süresi 10 saniye, Dead süresi 40 saniyedir: bir komşudan 40 saniye boyunca Hello gelmezse komşu ölü sayılır ve yollar yeniden hesaplanır.
Hello paketi yönlendiricinin kimliğini, alanını, ağ maskesini, sürelerini ve o ağda duyduğu komşuların listesini taşır. İki yönlendiricinin komşu olabilmesi için şunlar tutmalıdır:
- İkisi aynı alt ağda ve aynı maskeyle yapılandırılmış olmalı.
- Alan (area) numarası aynı olmalı.
- Hello ve Dead süreleri aynı olmalı.
- Kimlik doğrulama (authentication) türü ve parolası aynı olmalı.
- Yönlendirici kimlikleri farklı olmalı.
- Veritabanı alışverişinin tamamlanması için arayüzlerin MTU değeri aynı olmalı.
Bu listeyi ezberleyin: sahadaki 'komşuluk kurulmuyor' arızalarının neredeyse hepsi bu maddelerden biridir. Buna karşılık router ospf 1 komutundaki süreç numarası (process ID) yalnızca o yönlendirici için anlam taşır; iki yanda farklı olabilir.
Komşuluk bir dizi durumdan geçer. Yönlendirici komşusunun Hello'sunu duyduğunda Init durumuna, o Hello'nun içinde kendi kimliğini gördüğünde 2-Way durumuna geçer: artık iki yön de çalışıyordur. Ardından veritabanları eşitlenir ve komşuluk Full olur. Aradaki durumları Derinlemesine bölümünde tek tek göreceksiniz.
Aynı ağda çok yönlendirici: DR ve BDR
Bir switch'e bağlı altı yönlendirici düşünün. Her biri öbür beşiyle ayrı ayrı veritabanı eşitlese 15 eşitleme ilişkisi gerekir ve her değişiklik ağda defalarca dolaşır. OSPF bunu önlemek için Ethernet gibi çok erişimli (multi-access) ağlarda bir seçilmiş yönlendirici (DR, designated router) ve bir yedek seçilmiş yönlendirici (BDR, backup designated router) seçer.
Kural şudur: herkes veritabanını yalnızca DR ve BDR ile eşitler. DR ve BDR olmayan yönlendiricilere Cisco çıktısında DROTHER denir. İki DROTHER birbirini komşu olarak tanır ama aralarında eşitleme yapmaz; bu yüzden birbirlerini 2-Way durumunda görürler. Bu bir arıza değildir, tasarımın kendisidir.
Seçim iki ölçüye bakar: önce arayüzün önceliği (priority), eşitse yönlendirici kimliği; ikisinde de büyük olan kazanır. Öncelik 0 ile 255 arasındadır, varsayılanı 1'dir; 0 verilen yönlendirici aday bile olmaz.
Sınavların en sevdiği ayrıntı: seçimde görevi ele geçirme (preemption) yoktur. Bir DR seçildikten sonra ağa önceliği daha yüksek bir yönlendirici katılsa da DR değişmez. DR susarsa görevi BDR alır ve yeni bir BDR seçilir. Bu yüzden pratikte DR, çoğu zaman ilk açılan yönlendiricidir.
İki yönlendiriciyi doğrudan bağlayan noktadan noktaya (point-to-point) bir hatta DR'a gerek yoktur ve seçim yapılmaz; iki yönlendirici doğrudan Full olur.
Maliyet ve bir örnek: üçgende yol seçimi
OSPF'in metriği maliyet (cost)tir. Her arayüzün bir maliyeti vardır; bir yolun maliyeti, hedefe giderken çıkılan arayüzlerin maliyetlerinin toplamıdır. Cisco'da arayüz maliyeti, başvuru bant genişliğinin (reference bandwidth) arayüzün bant genişliğine bölünmesiyle bulunur. Başvuru değeri varsayılan olarak 100 Mb/s'dir: 10 Mb/s bir arayüzün maliyeti 10, 100 Mb/s bir arayüzün maliyeti 1 olur.
Sorun buradan çıkar: maliyet 1'den küçük olamaz. 1 Gb/s için hesap 0,1 verir ve 1'e yuvarlanır. Yani varsayılan ayarla OSPF, FastEthernet ile Gigabit ve 10 Gigabit hatları eşit görür. Çaresini Derinlemesine bölümünde göreceksiniz.
Şimdi bir örnek. Üç yönlendirici üçgen biçiminde bağlı, bütün arayüzler Gigabit, yani maliyetleri 1. R-01'in arkasında 192.168.1.0/24, R-03'ün arkasında 192.168.3.0/24 ağı var. R-01'den 192.168.3.0/24 ağına iki yol vardır:
- Doğrudan R-03'e: R-01'in çıkış arayüzü (1) ve R-03'ün o ağa bakan arayüzü (1). Toplam 2.
- R-02 üzerinden: R-01'in çıkışı (1), R-02'nin çıkışı (1) ve R-03'ün arayüzü (1). Toplam 3.
R-01 maliyeti 2 olan yolu seçer ve tablosuna O 192.168.3.0/24 [110/2] yazar: O harfi OSPF'i, 110 yönetimsel uzaklığı, 2 maliyeti gösterir. R-01 ile R-03 arasındaki hat koptuğunda iki yönlendirici bunu yeni bir LSA ile duyurur, herkes SPF'i yeniden çalıştırır ve R-01'in tablosundaki satır kendiliğinden [110/3] olur, sonraki atlama da R-02'ye döner. Kimse bir komut yazmamıştır.
Aynı sonucu bilerek de üretebilirsiniz: R-01'in R-03'e bakan arayüzüne ip ospf cost 10 yazarsanız doğrudan yol 11'e çıkar ve trafik R-02 üzerinden gider. Maliyet yalnızca çıkış yönünde sayıldığı için bu ayar R-03'ün dönüş yolunu değiştirmez.
BGP'ye ilk bakış
İnternet, her biri kendi yönetiminde on binlerce otonom sistemin birbirine bağlanmasından oluşur: servis sağlayıcılar, büyük kurumlar, bulut şirketleri. Her AS'in bir numarası vardır. Bu AS'ler birbirlerine hangi adres öneklerine (prefix) ulaşılabildiğini BGP (Border Gateway Protocol) ile söyler.
BGP, OSPF'e pek benzemez. Komşusunu kendiliğinden bulmaz; iki yönlendirici arasındaki oturum elle tanımlanır ve TCP 179 numaralı port üzerinden kurulur. İki ayrı AS arasındaki oturuma eBGP, aynı AS'in içindeki iki yönlendirici arasındaki oturuma iBGP denir.
En önemli fark yol seçimindedir. BGP'de bant genişliğinden hesaplanan bir maliyet yoktur. Her duyuru, önekin geçtiği AS'lerin listesini (AS_PATH) taşır; yönlendirici önce operatörün koyduğu politikaya (policy), sonra bu listenin kısalığına bakar. Politika ticari bir karardır: 'müşterimden gelen yolu, parasını ödediğim sağlayıcıdan gelene tercih et' gibi. Listenin ikinci işi döngüyü önlemektir: bir AS, yolunda kendi numarasını gördüğü duyuruyu atar.
İnternetin BGP ile çalışmasının nedeni budur: hiçbir kuruluş iç haritasını paylaşmak ya da yolunu başkasının hesabına bırakmak istemez.
Zayıf yanı güvendir: BGP, komşusunun söylediği öneki onun gerçekten duyurmaya yetkili olup olmadığını kendiliğinden denetlemez. Bir AS kendisine ait olmayan bir öneki duyurursa buna önek ele geçirme (prefix hijack), öğrendiği bir rotayı iletmemesi gereken komşulara iletirse rota sızıntısı (route leak) denir. İkisinde de trafik yanlış yere akar. Buna karşı geliştirilen altyapının adı RPKI'dir; ayrıntısı Derinlemesine bölümündedir.
Akılda kalsın
- OSPF bir bağlantı durumu protokolüdür: aynı alandaki herkes aynı veritabanını (LSDB) tutar, en kısa yolları SPF ile kendisi hesaplar; paketleri IP protokol 89 ile gider, Hello 224.0.0.5 adresine 10 saniyede bir yollanır, Dead süresi 40 saniyedir.
- Komşuluk için aynı alt ağ ve maske, aynı alan, aynı Hello ve Dead süreleri, aynı doğrulama, farklı yönlendirici kimlikleri ve eşit MTU gerekir; süreç numarasının aynı olması gerekmez.
- Çok erişimli ağda DR ve BDR seçilir: önce öncelik (varsayılan 1, 0 aday olmaz), sonra yönlendirici kimliği, büyük olan kazanır; görevi ele geçirme yoktur; DROTHER'lar birbirini 2-Way durumunda görür ve bu olağandır.
- Maliyet = 100 Mb/s / arayüz bant genişliği, en az 1; bu yüzden varsayılan ayarda FastEthernet ve Gigabit eşittir. Init tek yönlü iletişimi, ExStart'ta takılma MTU uyuşmazlığını gösterir.
- BGP AS'ler arasında TCP 179 üzerinden çalışır ve yolu maliyetle değil politika ve AS yoluyla seçer; önek ele geçirme yetkisiz duyuru, rota sızıntısı duyurunun amaçlanan kapsamın dışına yayılmasıdır; RPKI yalnızca kaynak AS'i doğrular.
Terimler
| Türkçe | English | Anlamı |
|---|---|---|
| Dinamik yönlendirme protokolü | Dynamic routing protocol | Yönlendiricilerin ağları birbirinden öğrenmesini ve arızada yolu kendiliğinden değiştirmesini sağlayan protokol. |
| Yakınsama | Convergence | Bir değişiklikten sonra bütün yönlendiricilerin ağın yeni durumunda anlaşması. |
| Otonom sistem | AS (autonomous system) | Tek bir yönetimin elindeki, tek bir yönlendirme politikası izleyen ağlar topluluğu; bir numarası vardır. |
| İç ve dış ağ geçidi protokolü | IGP, EGP | AS'in içinde çalışan (RIP, EIGRP, OSPF) ve AS'ler arasında çalışan (BGP) yönlendirme protokolleri. |
| Bağlantı durumu | Link state | Her yönlendiricinin kendi bağlantılarını yayımladığı, herkesin aynı haritadan yol hesapladığı yöntem. |
| Uzaklık vektörü | Distance vector | Yönlendiricinin komşusundan yalnızca 'şu ağa şu uzaklıktayım' bilgisini aldığı yöntem; RIP örneğidir. |
| Bağlantı durumu ilanı | LSA (link-state advertisement) | Bir yönlendiricinin ya da ağın bağlantılarını anlatan kayıt; veritabanının yapı taşı. |
| Bağlantı durumu veritabanı | LSDB (link-state database) | Bir alandaki bütün LSA'ların toplamı; alanın her yönlendiricisinde aynıdır. |
| Yönlendirici kimliği | Router ID | Yönlendiricinin OSPF'teki 32 bitlik adı; router-id komutu, yoksa en büyük loopback, yoksa en büyük arayüz adresi. |
| Hello ve Dead süresi | Hello interval, dead interval | Hello'nun gönderilme aralığı ve komşunun ölü sayılması için beklenen süre; Ethernet'te 10 ve 40 saniye. |
| Tam komşuluk | Adjacency | Veritabanlarını eşitlemiş, Full durumundaki iki yönlendirici arasındaki ilişki. |
| Seçilmiş yönlendirici | DR (designated router) | Çok erişimli ağda herkesin veritabanını eşitlediği yönlendirici; ağın Network-LSA'sını o yazar. |
| Yedek seçilmiş yönlendirici | BDR (backup designated router) | DR susarsa görevi devralan yönlendirici; o da herkesle Full durumundadır. |
| DROTHER | DROTHER | Cisco çıktısında DR da BDR da olmayan yönlendirici; öbür DROTHER'larla 2-Way durumunda kalır. |
| Öncelik | Priority | DR seçiminde ilk bakılan arayüz değeri: 0 ile 255 arası, varsayılan 1, 0 aday olmaz. |
| Maliyet | Cost | OSPF'in metriği; yol boyunca çıkış arayüzlerinin maliyetlerinin toplamı. |
| Başvuru bant genişliği | Reference bandwidth | Maliyet formülünün payı; varsayılan 100 Mb/s, auto-cost reference-bandwidth ile değişir. |
| Alan ve omurga | Area, backbone area | Veritabanının paylaşıldığı yönlendirici kümesi; alan 0 omurgadır ve bütün alanlar ona bağlanır. |
| Alan sınır yönlendiricisi | ABR (area border router) | Arayüzleri birden çok alanda olan, alanlar arasında özet (tür 3) LSA üreten yönlendirici. |
| Önek ele geçirme | Prefix hijack | Bir AS'in duyurmaya yetkili olmadığı bir öneki BGP ile duyurması. |
| Rota sızıntısı | Route leak | Bir BGP duyurusunun amaçlanan kapsamının dışına, iletilmemesi gereken komşulara yayılması. |
| RPKI ve ROA | Resource Public Key Infrastructure, route origin authorization | Bir öneki hangi AS'in duyurabileceğini imzalı kayıtla bildiren altyapı ve o kaydın adı. |
Kaynaklar ve sınav konuları
- Cisco CCNA 200-301 (v1.1) 3.4: Configure and verify single area OSPFv2 (3.4.a Neighbor adjacencies, 3.4.b Point-to-point, 3.4.c Broadcast (DR/BDR selection), 3.4.d Router ID)
- Cisco CCNA 200-301 (v1.1) 3.2: Determine how a router makes a forwarding decision by default (3.2.b Administrative distance, 3.2.c Routing protocol metric)
- Cisco CCNA 200-301 (v1.1) 3.1: Interpret the components of routing table (3.1.a Routing protocol code, 3.1.e Administrative distance, 3.1.f Metric); bu derste yalnızca OSPF satırları için
- CompTIA Network+ N10-009, Network Implementation alanı: yönlendirme teknolojilerinin özellikleri (statik ve dinamik yönlendirme; BGP, EIGRP, OSPF; yönetimsel uzaklık ve metrikle yol seçimi)
- CompTIA Network+ N10-009, Network Troubleshooting alanı: yönlendirme sorunlarını (eksik rota, kurulamayan komşuluk) komut çıktısıyla giderme
- CompTIA Security+ SY0-801 (Threats, Vulnerabilities, and Attacks alanı) ve CySA+ CS0-004 (Security Operations alanı): ağ saldırılarını ve ağ göstergelerini yorumlayan hedeflerin ön bilgisi; bu derste BGP önek ele geçirme ve rota sızıntısı olarak
Bu dersteki bilgiler şu asıl kaynaklarla denetlendi:
- RFC 2328: OSPF Version 2
- RFC 4271: A Border Gateway Protocol 4 (BGP-4)
- RFC 2453: RIP Version 2
- RFC 7908: Problem Definition and Classification of BGP Route Leaks
- RFC 6480: An Infrastructure to Support Secure Internet Routing (RPKI)
- Cisco: Understand OSPF Neighbor States
- Cisco: Troubleshoot OSPF Neighbor Problems
- Cisco IOS IP Routing: OSPF Command Reference (auto-cost, default-information originate, ip ospf priority)
Bu bölüm sınavın ve işin istediği ayrıntıdır: alanlar, sayılar, uç durumlar. Bir başlığa dokunarak açıp kapatabilirsiniz.
Hello paketi alan alan
Her OSPF paketi 24 baytlık ortak bir başlıkla başlar; Hello'nun kendi alanları onun arkasından gelir. Tablo, bir yakalamada göreceğiniz alanları ve hangisinin iki yanda aynı olması gerektiğini gösterir.
Çok noktaya yayın adresine giden OSPF paketlerinin TTL değeri 1'dir: Hello yönlendiriciden geçmez, yalnızca aynı ağdakiler duyar. Ethernet'te 224.0.0.5 adresinin hedef MAC karşılığı 01:00:5e:00:00:05'tir. Paket çözümleyicide ospf süzgeci bütün OSPF paketlerini, ospf.msg == 1 yalnızca Hello'ları gösterir.
Kimlik doğrulama türü (AuType) 0 ise doğrulama yoktur, 1 ise düz metin paroladır, 2 ise kriptografik özettir. Doğrulamasız OSPF çalışan bir ağda, kullanıcı portuna takılan bir cihaz Hello gönderip komşu olabilir ve sahte rota yayabilir. Savunması iki adımdır: kullanıcılara bakan arayüzlerde passive-interface ile Hello'yu kapatmak ve yönlendiriciler arasında kriptografik doğrulama kullanmak.
| Alan | Nerede | Boyut | Ne taşır | Aynı olmalı mı |
|---|---|---|---|---|
| Version | Ortak başlık | 1 bayt | 2 (OSPFv2) | Evet |
| Type | Ortak başlık | 1 bayt | Paket türü: Hello için 1 | - |
| Router ID | Ortak başlık | 4 bayt | Gönderenin kimliği | Hayır, farklı olmalı |
| Area ID | Ortak başlık | 4 bayt | Alan numarası (0.0.0.0 omurga) | Evet |
| AuType, Authentication | Ortak başlık | 2 ve 8 bayt | Doğrulama türü ve verisi | Evet |
| Network Mask | Hello | 4 bayt | Arayüzün maskesi | Evet (noktadan noktaya hatta bakılmaz) |
| HelloInterval | Hello | 2 bayt | Hello süresi, saniye | Evet |
| Rtr Pri | Hello | 1 bayt | DR seçimindeki öncelik | Hayır |
| RouterDeadInterval | Hello | 4 bayt | Dead süresi, saniye | Evet |
| Designated Router, Backup Designated Router | Hello | 4'er bayt | Gönderenin bildiği DR ve BDR | Hayır |
| Neighbor | Hello | Komşu başına 4 bayt | Son Dead süresi içinde duyulan kimlikler | - |
Dikkat: Sık yapılan hata: yalnızca Hello süresini değiştirip Dead süresini unuttuğunu sanmak. Cisco'da ip ospf hello-interval yazıldığında Dead süresi kendiliğinden bunun dört katı olur; Hello 5 yapılan arayüzde Dead 20 görünür ve karşı yanla ikisi birden uyuşmaz.
Komşuluk durumları ve beş paket türü
RFC 2328 komşuluğu bir durum makinesi olarak tanımlar. Ethernet'te göreceğiniz yedi durum tablodadır. Sekizinci bir durum olan Attempt yalnızca yayın yapılamayan (NBMA) ağlarda, komşu elle yazıldığında görünür.
Durumlar beş paket türüyle ilerler: Hello (tür 1) komşuyu bulur ve canlı tutar. DBD (Database Description, tür 2) 'elimde şu kayıtlar var' der; kayıtların kendisini değil yalnızca başlıklarını taşır. LSR (Link State Request, tür 3) eksik ya da eski kalan kaydı ister. LSU (Link State Update, tür 4) LSA'ların kendisini taşır. LSAck (Link State Acknowledgment, tür 5) alındığını bildirir; OSPF TCP kullanmadığı için güvenilirliği kendi sağlar ve onaylanmayan LSU yeniden gönderilir.
DBD ve LSR eşitleme sırasında iki yönlendirici arasında tek noktaya (unicast) gider; yayın ağında bir değişikliği bütün komşulara taşıyan LSU ve LSAck ise 224.0.0.5 ya da 224.0.0.6 adresine gider (RFC 2328, 8.1). Bir yakalamada bu dört türü komşuluk kurulurken, bir şey değiştiğinde ve kayıtların yarım saatlik yenilenmesinde görürsünüz; geri kalan zamanda yalnızca Hello akar.
| Durum | Ne oldu | Bu durumda kalırsa |
|---|---|---|
| Down | Komşudan Hello gelmiyor | Hello hiç ulaşmıyor ya da Dead süresi doldu |
| Init | Komşunun Hello'su geldi, ama içinde benim kimliğim yok | İletişim tek yönlü: benim Hello'm karşıya varmıyor ya da kabul edilmiyor |
| 2-Way | Komşunun Hello'sunda kendi kimliğimi gördüm; DR seçimi bu durumda yapılır | İki DROTHER arasında olağan; başka yerde arıza |
| ExStart | Alışverişi kimin yöneteceği belirleniyor: kimliği büyük olan yönetici (master) olur | Çoğunlukla MTU uyuşmazlığı |
| Exchange | DBD paketleriyle kayıt başlıkları karşılaştırılıyor | Çoğunlukla MTU uyuşmazlığı |
| Loading | Eksik kayıtlar LSR ile isteniyor, LSU ile geliyor | Bozuk ya da kaybolan LSA |
| Full | Veritabanları eşit; tam komşuluk (adjacency) kuruldu | Olağan çalışma durumu |
Dikkat: Komşu (neighbor) ile tam komşuluk (adjacency) aynı şey değildir. 2-Way durumundaki iki yönlendirici komşudur; veritabanını eşitleyip Full olanlar tam komşudur. Rotalar yalnızca tam komşuluk üzerinden öğrenilir.
DR seçiminin ayrıntıları
Arayüz açıldığında yönlendirici hemen seçime girmez; ağda zaten bir DR olup olmadığını öğrenmek için Dead süresi kadar (40 saniye) bekler. show ip ospf interface çıktısındaki Wait 40 budur. Önce açılan yönlendiricinin DR olmasının nedeni bu bekleyiştir: sonradan gelen, Hello'larda bir DR'ın adını görür ve onu kabul eder.
Hepsi aynı anda açılırsa kural işler: önceliği en büyük olan DR, ikinci olan BDR olur; öncelikler eşitse yönlendirici kimliği büyük olan kazanır. Seçim ağ başınadır: bir yönlendirici bir arayüzünde DR, öbüründe DROTHER olabilir.
DR ve BDR ayrıca 224.0.0.6 adresini dinler. Bir DROTHER değişikliği bu adrese yollar; DR onu 224.0.0.5 adresine, yani herkese yayar. BDR aynı bilgiyi sessizce tutar ve DR susarsa görevi beklemeden devralır.
Önceliği değiştirmek çalışan seçimi bozmaz. İstenen yönlendiriciyi DR yapmak için şimdiki DR'ın OSPF süreci clear ip ospf process ile yeniden başlatılır ya da arayüzü kapatılıp açılır. O zaman BDR, DR olur; istenen yönlendirici ancak BDR olur. Onu DR yapmak için yeni DR'ın da yeniden başlatılması gerekir. Sahada bunun yerine DR olması istenmeyen yönlendiricilere öncelik 0 verilir.
Ethernet üzerinden doğrudan bağlı iki yönlendirici de varsayılan olarak yayın ağı sayılır ve aralarında DR seçer; bu zararsızdır ama gereksizdir. Arayüze ip ospf network point-to-point yazıldığında seçim yapılmaz ve komşu FULL/ - olarak görünür.
Dikkat: Bir ağdaki bütün yönlendiricilere öncelik 0 verilirse DR seçilemez, herkes birbiriyle 2-Way durumunda kalır ve o ağ üzerinden hiçbir rota öğrenilmez. 2-Way'in arıza olduğu durum budur.
LSA türleri
Veritabanı LSA'lardan oluşur ve her türün yazarı ile yayıldığı yer bellidir. Dışarıdan rota alınmayan tek alanlı bir ağda yalnızca tür 1 ve tür 2 görürsünüz.
Tür 1, Router-LSA: Her yönlendirici bir tane üretir ve içinde bütün bağlantılarını maliyetleriyle sayar. Yalnızca kendi alanında yayılır. show ip ospf database çıktısında Router Link States başlığı altındadır; Link ID ve ADV Router sütunlarının ikisi de yazarın yönlendirici kimliğidir.
Tür 2, Network-LSA: Çok erişimli bir ağ için o ağın DR'ı üretir. Ağın maskesini ve o ağa bağlı bütün yönlendiricilerin kimliklerini sayar. Çıktıda Net Link States başlığı altındadır; Link ID sütununda DR'ın o ağdaki arayüz adresi yazar. DR'ı olmayan ağ için tür 2 yoktur.
Tür 3, Summary-LSA: Alan sınırındaki yönlendirici (ABR) üretir; bir alandaki ağları öbür alana duyurur. Tür 5, AS-External-LSA: OSPF'in dışından alınan rotaları (statik bir varsayılan rota gibi) duyurur; yazarı AS sınır yönlendiricisidir (ASBR).
Her LSA'nın bir sıra numarası (ilki 0x80000001) ve bir yaşı vardır. Yazarı onu 30 dakikada bir sıra numarasını artırarak yeniler; yaşı 60 dakikaya (MaxAge) varan kayıt veritabanından atılır. Bir bağlantı değiştiğinde yazar beklemeden yeni sıra numarasıyla yeni bir kopya yayar.
| Tür | Ad | Kim üretir | Nereye yayılır | Yönlendirme tablosunda |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Router-LSA | Her yönlendirici | Kendi alanı | O |
| 2 | Network-LSA | Çok erişimli ağın DR'ı | Kendi alanı | O |
| 3 | Summary-LSA | ABR | Komşu alan | O IA |
| 5 | AS-External-LSA | ASBR | Bütün OSPF ağı | O E1 ya da O E2 |
Maliyet tablosu ve başvuru bant genişliği
Cisco'nun formülü: maliyet = başvuru bant genişliği / arayüz bant genişliği; sonuç tam sayıya indirilir ve 1'den küçükse 1 alınır. Varsayılan başvuru 100 Mb/s'dir.
Çözüm, başvuruyu ağdaki en hızlı hatta göre yükseltmektir: router ospf 1 altında auto-cost reference-bandwidth 10000 yazılır (birim Mb/s'dir, yani 10 Gb/s). Bu komut bütün yönlendiricilerde aynı yazılmalıdır; yoksa yönlendiriciler aynı hatta farklı maliyet biçer ve yollar beklenmedik biçimde seçilir.
Tek bir arayüzün maliyetini elle vermek için ip ospf cost kullanılır; bu, formülün sonucunu geçersiz kılar. Bir yedek hattı yalnızca asıl hat koptuğunda kullanılır yapmak için en yalın yol budur.
İki yolun maliyeti eşit çıkarsa OSPF ikisini birden tabloya yazar ve trafik ikisine paylaştırılır.
| Arayüz | Bant genişliği | Varsayılan başvuruyla (100 Mb/s) | Başvuru 10000 Mb/s iken |
|---|---|---|---|
| Seri hat (T1) | 1,544 Mb/s | 64 | 6476 |
| Ethernet | 10 Mb/s | 10 | 1000 |
| FastEthernet | 100 Mb/s | 1 | 100 |
| GigabitEthernet | 1 Gb/s | 1 | 10 |
| TenGigabitEthernet | 10 Gb/s | 1 | 1 |
Dikkat: Formül arayüzün gerçek hızına değil, bandwidth ayarına bakar. Bir arayüzde bandwidth komutuyla elle bir değer yazılmışsa maliyet ona göre hesaplanır; hattın gerçek hızı değişmez.
Alanlar, omurga ve varsayılan rota
Bütün yönlendiriciler tek alanda olduğunda her değişiklik herkese ulaşır ve herkes SPF'i yeniden çalıştırır. Ağ büyüdüğünde OSPF alanlara bölünür. Kural tektir: alan 0 omurgadır (backbone) ve öbür bütün alanlar ona bağlanmak zorundadır; iki alan arasındaki trafik omurgadan geçer.
Bir arayüzü alan 0'da, bir başka arayüzü başka bir alanda olan yönlendiriciye alan sınır yönlendiricisi (ABR, area border router) denir. ABR her alan için ayrı bir veritabanı tutar ve bir alanın ağlarını öbürüne tür 3 LSA ile özet olarak duyurur. Alanın içindeki yönlendiriciler öbür alanın haritasını görmez, yalnızca 'şu ağa ABR üzerinden şu maliyetle gidilir' bilgisini alır. Bu rotalar tabloda O IA (inter-area) olarak görünür. CCNA yalnızca tek alanı yapılandırmanızı ister; çok alanın mantığını bilmeniz yeterlidir.
İnternete çıkan yönlendiricide çoğunlukla statik bir varsayılan rota vardır. Onu öbür yönlendiricilere elle yazmak yerine, çıkış yönlendiricisinde router ospf 1 altına default-information originate yazılır. Yönlendirici varsayılan rotayı tür 5 LSA olarak duyurur ve öbürlerinin tablosunda O*E2 0.0.0.0/0 satırı belirir: yıldız, satırın varsayılan rota adayı olduğunu gösterir. Komut, yönlendiricinin kendi tablosunda bir varsayılan rota varsa işler; sonuna always eklenirse yoksa da duyurur.
Yapılandırma ve doğrulama
network komutu sanıldığı gibi 'şu ağı duyur' demek değildir. Anlamı şudur: adresi bu aralığa düşen arayüzlerimde OSPF'i çalıştır. O arayüzlerden Hello gönderilir ve arayüzün ağı duyurulur. Komuttaki ikinci sayı alt ağ maskesi değil, wildcard maskedir: maskenin tersidir, /24 için 0.0.0.255, /30 için 0.0.0.3 yazılır. Wildcard'ın mantığını erişim listeleri (ACL) dersinde ayrıntısıyla göreceksiniz.
Örnek ağ: dört yönlendirici 10.0.0.0/24 ağında aynı switch'e bağlı ve hepsi aynı anda açılmış. Kimlikler 192.168.3.1 (R-03), 192.168.1.1 (R-01), 10.0.0.4 (R-04) ve 10.0.0.2 (R-02). Öncelikler eşit olduğu için kimliği en büyük olan R-03 DR, ikinci olan R-01 BDR olmuştur. Çıktılar DROTHER olan R-02'den alınmıştır.
show ip ospf neighbor çıktısında State sütunu iki parçadır: eğik çizgiden önce benim o komşuyla durumum, sonra komşunun o ağdaki görevi. Dead Time 40 saniyeden geriye sayar ve her Hello'da başa döner. Yönlendirici kimliği yazıldıktan sonra etkili olması için clear ip ospf process gerekir; bu komut bütün komşulukları düşürüp yeniden kurar, çalışan ağda dikkatle kullanılır.
R-02(config)#router ospf 1
R-02(config-router)#router-id 10.0.0.2
R-02(config-router)#network 10.0.0.0 0.0.0.255 area 0
R-02(config-router)#exit
R-02(config)#interface GigabitEthernet0/0
R-02(config-if)#ip ospf priority 1
R-02(config-if)#ip ospf cost 1
R-02#show ip ospf neighbor
Neighbor ID Pri State Dead Time Address Interface
10.0.0.4 1 2WAY/DROTHER 00:00:38 10.0.0.4 GigabitEthernet0/0
192.168.1.1 1 FULL/BDR 00:00:36 10.0.0.1 GigabitEthernet0/0
192.168.3.1 1 FULL/DR 00:00:33 10.0.0.3 GigabitEthernet0/0
R-02#show ip ospf interface GigabitEthernet0/0
GigabitEthernet0/0 is up, line protocol is up
Internet Address 10.0.0.2/24, Area 0
Process ID 1, Router ID 10.0.0.2, Network Type BROADCAST, Cost: 1
Transmit Delay is 1 sec, State DROTHER, Priority 1
Designated Router (ID) 192.168.3.1, Interface address 10.0.0.3
Backup Designated router (ID) 192.168.1.1, Interface address 10.0.0.1
Timer intervals configured, Hello 10, Dead 40, Wait 40, Retransmit 5
Neighbor Count is 3, Adjacent neighbor count is 2
R-02#show ip ospf database
OSPF Router with ID (10.0.0.2) (Process ID 1)
Router Link States (Area 0)
Link ID ADV Router Age Seq# Checksum Link count
10.0.0.2 10.0.0.2 412 0x80000003 0x004F1A 1
10.0.0.4 10.0.0.4 409 0x80000003 0x0061C2 1
192.168.1.1 192.168.1.1 410 0x80000004 0x00A93D 2
192.168.3.1 192.168.3.1 408 0x80000004 0x00D277 2
Net Link States (Area 0)
Link ID ADV Router Age Seq# Checksum
10.0.0.3 192.168.3.1 408 0x80000001 0x007B5E
R-02#show ip route ospf
O 192.168.1.0/24 [110/2] via 10.0.0.1, 00:06:48, GigabitEthernet0/0
O 192.168.3.0/24 [110/2] via 10.0.0.3, 00:06:48, GigabitEthernet0/0Dikkat: Çıktıyı okuyun: Neighbor Count 3 ama Adjacent neighbor count 2; R-02 üç komşu tanır, yalnızca DR ve BDR ile eşitlenmiştir. Veritabanında dört Router-LSA (her yönlendiriciden bir tane) ve tek bir Network-LSA vardır; onu DR yazmıştır ve Link ID'si DR'ın arayüz adresi olan 10.0.0.3'tür.
Arızalar: komşuluk nerede takılır?
Arıza aramanın ilk komutu show ip ospf neighbordır. Komşu listede varsa durumu size nereye bakacağınızı söyler; listede hiç yoksa şartlar listesini sırayla denetlersiniz. İki yanda show ip ospf interface çıktısını yan yana koymak alanı, maskeyi, süreleri ve ağ türünü tek bakışta karşılaştırır.
Yönlendiricinin günlüğü de konuşur. Komşuluk her durum değiştirdiğinde bir %OSPF-5-ADJCHG satırı yazılır. Bir SOC ya da NOC analisti için bu satırlar değerlidir: gece yarısı art arda düşüp kalkan komşuluk (flapping) bozuk bir hattın, beklenmedik bir kimlikle kurulan yeni komşuluk ise ağa izinsiz takılmış bir yönlendiricinin izidir.
ExStart'ta takılma şöyle işler: her DBD gönderenin arayüz MTU'sunu taşır. MTU'su küçük olan yan, bu alanı kendi arayüzünün MTU'sundan büyük gördüğü DBD'yi reddeder (RFC 2328, 10.6). Büyük yan cevap alamadığı için DBD'yi yeniden yollar, sonunda komşuluğu düşürür ve baştan başlar. Doğru çözüm iki yanda MTU'yu eşitlemektir.
| Belirti | Anlamı | Bakılacak yer |
|---|---|---|
| Komşu listede hiç yok | Geçerli bir Hello alınmıyor | Arayüz açık mı ve ping var mı; network satırı arayüzü kapsıyor mu; arayüz passive mi; alan, maske, Hello ve Dead süreleri, doğrulama aynı mı; kimlikler farklı mı; bir ACL OSPF'i kesiyor mu |
| INIT | Onu duyuyorum, o beni duymuyor | Karşı yana giden yön: tek yönlü hat arızası, karşıdaki giriş ACL'si, çok noktaya yayını geçirmeyen aradaki cihaz |
| 2WAY/DROTHER | İkimiz de DR ya da BDR değiliz | Hiçbir yer: olağandır. Ağda hiç DR yoksa öncelikleri denetleyin |
| EXSTART ya da EXCHANGE | Veritabanı alışverişi başlayamıyor | İki yanda arayüz MTU'su (show interfaces) |
| FULL ama rota yok | Tam komşuluk var, ağ duyurulmuyor | Karşı yanda o ağın arayüzü network satırına giriyor mu |
%OSPF-5-ADJCHG: Process 1, Nbr 192.168.3.1 on GigabitEthernet0/0 from LOADING to FULL, Loading Done %OSPF-5-ADJCHG: Process 1, Nbr 192.168.3.1 on GigabitEthernet0/0 from FULL to DOWN, Neighbor Down: Dead timer expired %OSPF-5-ADJCHG: Process 1, Nbr 10.0.0.4 on GigabitEthernet0/0 from EXSTART to DOWN, Neighbor Down: Too many retransmissions %OSPF-4-DUP_RTRID_NBR: OSPF detected duplicate router-id 10.0.0.2 from 10.0.0.9 on interface GigabitEthernet0/0
Dikkat: Sık yapılan hata: 2WAY/DROTHER satırını görüp arıza aramak. Önce kendi görevinize bakın (show ip ospf interface, State satırı). Siz de DROTHER iseniz o satır tam olması gerektiği gibidir.
BGP: bir SOC analistinin bilmesi gerekenler
AS numaraları başlangıçta 16 bitti, bugün 32 bittir. Bu dersteki örnekler belgeleme için ayrılmış 64496 ile 64511 arasındaki numaraları kullanır.
Önek ele geçirme iki biçimde olur. Birincisinde yetkisiz AS aynı öneki duyurur ve AS yolu daha kısa görünen ağlar trafiği ona yollar. İkincisi daha etkilidir: yetkisiz AS, önekin daha özgül (more specific) parçalarını duyurur. Yönlendirme en uzun önek eşleşmesiyle (longest prefix match) karar verdiği için 198.51.100.0/25, onu kabul eden her ağda 198.51.100.0/24'ü yener; AS yolunun uzunluğuna bakılmaz bile. Pek çok ağ /24'ten uzun önekleri internetten kabul etmediği için gerçek olaylarda çoğunlukla geniş bir bloğun /24 parçaları duyurulur. Sonuç kesinti, trafiğin izlenmesi ya da sahte bir sunucuya yönlenmesidir.
Rota sızıntısı çoğunlukla kötü niyet değil, yapılandırma hatasıdır. RFC 7908 onu bir duyurunun amaçlanan kapsamının dışına yayılması olarak tanımlar. Tipik örnek: iki sağlayıcıdan hizmet alan bir kurum, birinden öğrendiği rotaları öbürüne iletir ve kendini bilmeden ikisi arasında geçiş yolu yapar. Trafik o kurumun dar hattına yığılır.
RPKI (Resource Public Key Infrastructure), adres sahibinin 'bu öneki şu AS duyurabilir, en çok şu uzunlukta' diyen imzalı bir kayıt (ROA, route origin authorization) yayımlamasını sağlar. Yönlendiriciler gelen duyuruyu bu kayıtlarla karşılaştırır ve uymayanı reddedebilir. Sınırı şudur: RPKI yalnızca öneki ilk duyuran AS'i doğrular, yolun geri kalanını doğrulamaz. Bu yüzden kaynak AS'i yanlış olan ele geçirmeyi ve ROA'nın izin verdiğinden uzun önekleri yakalar; ama kaynak AS'i doğru görünen bir duyuruyu, örneğin bir sızıntıyı, durdurmaz.
Analistin göreceği şeyler sonuçlardır: belirli bir hizmete erişim birden kesilir ya da yavaşlar, tracert çıktısında yol alışılmadık ülkelerden geçer, sahte sunucuya düşen bağlantılarda TLS sertifika uyarıları çıkar. Kanıt kendi günlüklerinizde değil, BGP duyurularını dışarıdan izleyen hizmetlerdedir: önekinizi hangi AS'in duyurduğuna oradan bakılır.
| OSPF | BGP | |
|---|---|---|
| Çalıştığı yer | Bir AS'in içi (IGP) | AS'ler arası (EGP); iBGP ile AS içinde de taşınır |
| Taşıyıcı | IP protokol 89 | TCP 179 |
| Komşu | Hello ile kendiliğinden bulunur | Elle tanımlanır |
| Yol seçimi | En düşük maliyet | Politika, sonra AS yolunun kısalığı |
| Yönetimsel uzaklık (Cisco) | 110 | eBGP 20, iBGP 200 |
| Tipik güvenlik sorunu | Doğrulamasız ağda sahte komşu | Önek ele geçirme, rota sızıntısı |
Okumak bilmek değildir. Her antrenmanı önce kendiniz yapın, cevabı sonra açın.
Laboratuvarda
Laboratuvar: OSPF'i açın, hattı kesin, yolu izleyin
Laboratuvarda 'OSPF: yönlendiriciler yolu kendileri bulsun' çalışmasını açın. R-01'de OSPF'i kurun, 192.168.3.0/24 rotasının maliyetini not edin, sonra doğrudan hattı önce kapatarak, ardından maliyetini yükselterek yolun R-02'ye dönmesini izleyin.
- R-01'de:
enable,configure terminal,router ospf 1, ardındannetwork 192.168.1.0 0.0.0.255 area 0,network 10.0.12.0 0.0.0.3 area 0,network 10.0.13.0 0.0.0.3 area 0,end. show ip ospf neighborile iki komşuyu,show ip routeile 192.168.3.0/24 satırını bulun: köşeli ayraçtaki iki sayıyı ve sonraki atlamayı not edin. PC-01'dentracert 192.168.3.10çalıştırın.- Paket listesinde bir Hello'ya dokunun: hedef adresi, alanı, maskeyi ve komşu listesini okuyun.
- R-01'de
configure terminal,interface g0/2,shutdown,end. Aynı rotaya vetracertçıktısına yeniden bakın. - Hattı
no shutdownile açın, aynı arayüzeip ospf cost 10yazın ve rotaya son kez bakın.
Cevap: Kurulumdan sonra R-01 iki komşusunu da FULL durumunda görür ve tabloda O 192.168.3.0/24 [110/2] via 10.0.13.2 satırı belirir: 110 yönetimsel uzaklık, 2 maliyettir (R-01'in çıkışı 1, R-03'ün LAN arayüzü 1). tracert iki atlama gösterir. Hello'nun hedefi 224.0.0.5, alanı 0'dır. Gi0/2 kapatılınca komşu sayısı bire düşer, satır [110/3] via 10.0.12.2 olur ve tracert'te araya R-02 girer; hiçbir rota elle yazılmamıştır. Hat açılıp maliyeti 10 yapıldığında komşuluk geri gelir ama doğrudan yol 11'e çıktığı için rota yine [110/3] ile R-02 üzerinden kalır. Bu ayar yalnızca R-01'in çıkış yönünü etkiler; R-03 dönüş trafiğini doğrudan hattan yollamayı sürdürür.- R-01'de:
Laboratuvarda
Laboratuvar: süre uyuşmazlığını bulun, DR'ı değiştirin
Laboratuvarda 'OSPF: komşuluk arızası ve DR seçimi' çalışmasını açın. R-03'ü OSPF'e katın, R-01 ile R-02'nin neden komşu olamadığını
show ip ospf interfaceile bulup düzeltin, görevleri okuyun, R-03'ü DR yapın ve veritabanı alışverişinin paketlerini çözümleyicide bulun.- R-03'te:
router ospf 1,network 10.0.0.0 0.0.0.255 area 0,network 192.168.3.0 0.0.0.255 area 0. - R-01'de
show ip ospf neighbor: R-02 listede yok. R-01 ve R-02'deshow ip ospf interfaceçıktılarının Timer intervals satırını karşılaştırın. - R-02'de
interface g0/0altındano ip ospf hello-intervalyazın. Üç yönlendiricideshow ip ospf neighborile State sütununu okuyun: kim DR, kim BDR, kim DROTHER? - R-03'te
interface g0/0altındaip ospf priority 255yazın veshow ip ospf interfaceile görevinin değişip değişmediğine bakın. - Şimdiki DR'da
clear ip ospf processçalıştırın, görevlere bakın; sonra yeni DR'da da aynısını yapın. - Çözümleyicide
ospf.msg == 4süzgecini yazın ve bir paketi açın. R-01'deshow ip ospf databaseçalıştırın.
Cevap: R-02'nin arayüzünde Hello 5, Dead 20 yazar; R-01'de Hello 10, Dead 40. Süreler tutmadığı için iki yönlendirici birbirinin Hello'sunu yok sayar.no ip ospf hello-intervalvarsayılana döndürür ve komşuluk kurulur. Üç yönlendirici komşu olduğunda DROTHER olan, DR'ı FULL/DR ve BDR'ı FULL/BDR olarak görür; DR ile BDR birbirini ve DROTHER'ı da FULL durumunda görür (DROTHER'ın satırı FULL/DROTHER). Burada DR ve BDR dışında yalnızca bir yönlendirici kaldığı için 2WAY/DROTHER satırı çıkmaz; o satır için ağda en az iki DROTHER gerekir. Öncelik 255 yazıldığında R-03'ün görevi değişmez, çünkü seçilmiş DR görevini bırakmaz. İlk clear komutunda görev BDR'a geçer ve R-03 BDR olur; ikincisinde R-03 DR olur. Süzgeç LS Update paketlerini gösterir: içlerinde Router-LSA'ların kendisi vardır ve grup adresine değil doğrudan komşuya gitmişlerdir. Veritabanında Router Link States altında üç kayıt (her yönlendiriciden bir tane), Net Link States altında DR'ın yazdığı tek kayıt bulunur; bu tablo üç yönlendiricide de aynıdır.- R-03'te:
Hesapla
Maliyet ve komşuluk sayısı hesabı
Dört soruyu hesaplayın. Aksi söylenmedikçe başvuru bant genişliği varsayılandır (100 Mb/s).
a) 10 Mb/s, 100 Mb/s, 1 Gb/s ve 10 Gb/s arayüzlerin OSPF maliyeti nedir? b) Bütün yönlendiricilere auto-cost reference-bandwidth 10000 yazılırsa aynı dört arayüzün maliyeti ne olur? c) R1, hedef ağa şu yoldan gidiyor: R1 Gigabit arayüzünden çıkar, R2 FastEthernet arayüzünden çıkar, hedef ağ R3'ün 10 Mb/s arayüzüne bağlıdır. Varsayılan ayarla yolun maliyeti kaçtır? d) Aynı switch'e bağlı 6 OSPF yönlendiricisi var. Herkes herkesle eşitleseydi kaç tam komşuluk gerekirdi? DR ve BDR ile kaç tane kurulur?
- Maliyet = başvuru / bant genişliği; ikisini de Mb/s olarak yazın, sonuç 1'den küçükse 1 alın.
- Yol maliyeti için hedefe doğru çıkılan her arayüzün maliyetini toplayın; hedef ağa bağlı arayüz de sayılır.
- n yönlendirici için tam örgü n x (n - 1) / 2 ilişkidir. DR'lı ağda her DROTHER yalnızca DR ve BDR ile, DR da BDR ile tam komşudur.
Cevap: a) 100/10 = 10; 100/100 = 1; 100/1000 = 0,1 ve 100/10000 = 0,01, ikisi de 1'e yuvarlanır. Sonuç: 10, 1, 1, 1. b) 10000/10 = 1000; 10000/100 = 100; 10000/1000 = 10; 10000/10000 = 1. Artık her hız ayrı bir maliyet alır. c) 1 (R1'in Gigabit çıkışı) + 1 (R2'nin FastEthernet çıkışı) + 10 (R3'ün hedef ağdaki arayüzü) = 12. d) Tam örgü 6 x 5 / 2 = 15. DR'lı ağda dört DROTHER'ın her biri iki tam komşuluk kurar (8), bir tane de DR ile BDR arasındadır: 9. DROTHER'lar kendi aralarında 2-Way durumunda kalır.Oku ve yorumla
Komşu tablosunu okuyun: olağan mı, arıza mı?
Aşağıdaki beş satır beş ayrı yönlendiricinin
show ip ospf neighborçıktısından alınmıştır ve her biri beş dakikadır aynı durumdadır. Her satır için olağan mı arıza mı olduğunu, arızaysa ilk bakacağınız yeri yazın.Neighbor ID Pri State Dead Time Address Interface 1) 192.168.3.1 1 FULL/DR 00:00:34 10.0.0.3 GigabitEthernet0/0 2) 10.0.0.4 1 2WAY/DROTHER 00:00:39 10.0.0.4 GigabitEthernet0/0 3) 10.0.0.7 1 INIT/DROTHER 00:00:31 10.0.0.7 GigabitEthernet0/0 4) 10.0.0.9 1 EXSTART/DR 00:00:37 10.0.0.9 GigabitEthernet0/1 5) 10.0.23.2 0 FULL/ - 00:00:35 10.0.23.2 Serial0/0/0
Cevap: 1) Olağan: komşu bu ağın DR'ıdır ve veritabanları eşittir. 2) Çıktıyı veren yönlendirici de DROTHER ise olağan: iki DROTHER eşitleme yapmaz. Kendi görevinizi show ip ospf interface ile doğrulayın. 3) Arıza: komşunun Hello'su geliyor ama içinde bu yönlendiricinin kimliği yok, yani karşı yan bizi duymuyor. Bizden karşıya giden yöne bakılır: karşıdaki giriş ACL'si, tek yönlü hat sorunu, aradaki cihazın çok noktaya yayını geçirmemesi. 4) Arıza: iki yön çalışıyor ama veritabanı alışverişi başlayamıyor. İlk bakılacak yer iki yanda arayüz MTU'sudur. 5) Olağan: seri hat noktadan noktaya bir ağdır, DR seçilmez; eğik çizgiden sonraki tire bunu gösterir ve komşuluk Full'dür.Oku ve yorumla
İki Hello'yu karşılaştırın: neden komşu olamıyorlar?
Aynı switch'e bağlı iki yönlendiricinin Hello paketleri yakalanmış. İkisi de birbirini komşu listesinde göstermiyor. Komşuluğu engelleyen alanı bulun, zararsız farkları da neden zararsız olduklarıyla yazın.
Paket 1 Kaynak 10.0.0.1 Hedef 224.0.0.5 OSPF Hello Source OSPF Router: 192.168.1.1 Area ID: 0.0.0.0 (Backbone) Auth Type: Null (0) Network Mask: 255.255.255.0 Hello Interval [sec]: 10 Router Priority: 1 Router Dead Interval [sec]: 40 Designated Router: 10.0.0.1 Backup Designated Router: 0.0.0.0 Paket 2 Kaynak 10.0.0.2 Hedef 224.0.0.5 OSPF Hello Source OSPF Router: 10.0.0.2 Area ID: 0.0.0.1 Auth Type: Null (0) Network Mask: 255.255.255.0 Hello Interval [sec]: 10 Router Priority: 100 Router Dead Interval [sec]: 40 Designated Router: 10.0.0.2 Backup Designated Router: 0.0.0.0
Cevap: Engel Area ID alanıdır: birinci yönlendirici arayüzünü alan 0'a, ikincisi alan 1'e almıştır. Alanı tutmayan Hello yok sayılır; bu yüzden iki paketin de komşu listesi boştur ve her yönlendirici kendini ağın tek yönlendiricisi sanıp DR ilan etmiştir (Designated Router alanında kendi adresi, yedek yok). Düzeltmek için ikinci yönlendiricide network satırı area 0 ile yeniden yazılır. Zararsız farklar: yönlendirici kimlikleri farklıdır ve öyle olmalıdır; öncelikler (1 ve 100) farklı olabilir, yalnızca DR seçiminde kimin kazanacağını belirler. Maske, Hello ve Dead süreleri ile doğrulama türü tutuyor. Düzeltmeden sonra iki yan, ikisi de kendini DR ilan etmiş olarak karşılaşır. RFC 2328'in seçim kuralında kendini DR ilan etmişler arasında önceliği büyük olan kazanır: 10.0.0.2 (öncelik 100) DR, öbürü BDR olur. Görevi ele geçirmenin olmaması, ağda herkesin tanıdığı bir DR varken sonradan gelen için geçerlidir; burada iki yan birbirini ilk kez duymaktadır.
Bu dersin 28 puanlanan sorusundan her seferinde karışık 20 tanesi gelir: çoktan seçmeli, senaryo, doğru-yanlış ve boşluk doldurma. Her soru bir kez cevaplanır ve açıklaması hemen gösterilir. Geçme ölçütü %80.
Yazarak cevaplanacak sorular
Bunlar puanlanmaz. Cevabınızı kâğıda ya da not defterinize yazın, sonra ölçütlerle karşılaştırın. Bir şeyi kendi cümlelerinizle anlatmak, bildiğinizi sandığınız yerdeki boşluğu gösterir.
Aynı switch'e bağlı dört yönlendiricide OSPF aynı anda açılıyor. Bir yönlendiricinin hiç komşusu yokken veritabanı eşitlenmiş duruma nasıl geldiğini anlatın: hangi durumlardan geçer, hangi paketler gider, DR nasıl seçilir ve sonunda kim kiminle hangi durumda kalır?
Bir şubeye yeni takılan R-07, merkezdeki R-01 ile OSPF komşuluğu kuramıyor ve şube ağlarına ulaşılamıyor. Arızayı hangi komutlarla, hangi sırayla ararsınız?
show ip ospf neighborçıktısının boş olması, INIT, EXSTART ve 2WAY göstermesi durumlarının her birinde neye bakacağınızı yazın.