← Sosyal Bilgiler 1. Kitap (1. dönem)

Doğal ve Beşerî Çevre Özellikleri Arasındaki İlişki

Kitapta s. 76-89 · 25 soru

Doğanın, yani iklimin, yer şekillerinin ve suyun, insanların nerede ve nasıl yaşadığını nasıl etkilediğini öğreniyoruz.

Mutlaka bil

  • En kalabalık il İstanbul, en az nüfuslu il Bayburt'tur. s. 82
  • Türkiye'de nüfus yoğunluğu 112'dir; en yüksek İstanbul, en düşük Tunceli'dir. s. 85
  • Dağınık yerleşme en çok Karadeniz kıyılarında ve dağ yamaçlarında görülür. s. 85

İklim

  • Hava durumu kısa sürelidir; iklim ise uzun yılların ortalamasıdır. s. 78
  • Akdeniz ikliminde yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık ve yağışlıdır. s. 78
  • Karadeniz ikliminde her mevsim yağış düşer; karasal iklimde yazlar sıcak, kışlar soğuktur. s. 79

Yer şekilleri

  • Dağlık yerlerde tarım, ulaşım ve sanayi zor gelişir. s. 80
  • Kıyı ovalarında toprak verimli olduğu için tarım gelişmiştir. s. 80

Nüfus, göç ve yerleşme

  • Ülkemizde nüfus kıyılara yakın yerlerde fazla, iç kesimlerde azdır. s. 82
  • İnsanlar iş, eğitim ve sağlık için göç eder; bu yüzden kentler kalabalıklaşır. s. 83
  • Toplu yerleşmede evler yan yana, dağınık yerleşmede birbirinden uzaktır. s. 85

Formüller ve kurallar

  • Dağlar denize paralel ise deniz etkisi içeri giremez; Ege'deki gibi denize dik ise nemli hava içeri sokulur. s. 81
  • Nüfus yoğunluğu = nüfus ÷ yüz ölçümü (km²). s. 85
Kaynaklar: kitaptaki bağlantılar ve net olmayan yerler

Kitapta net olmayan yerler

  • Kaynak 5'te hem 'daha iyi konut ve yaşam koşulları' hem de 'eğitim' nedeniyle göç edenlerin sayısı aynı (512 bin 370) verilmiş; ama yandaki listede bu iki nedenin oranı farklıdır (%19,1 ve %17,9). Hangisinin doğru olduğu belli değil. [kitapta net değil – s. 83] s. 83
  • Metinde 'yükseltinin batıda doğuya doğru artması' yazıyor; 'batıdan doğuya' olarak okunmuştur. [kitapta net değil – s. 78] s. 78

Bu özetler MEB ders kitaplarından eğitim amaçlı hazırlanmıştır. Asıl kaynak MEB'in resmî ders kitabıdır. Resmî ders kitapları (MEB)