Güneş Sistemi

Kitapta s. 18-28 · 50 soru

Bu konuda Güneş sistemindeki sekiz gezegeni niteliklerine göre nasıl gruplandıracağımızı, asteroit kuşağı ile gök taşlarını ve Güneş sistemi modelinin nasıl kurulduğunu öğreniyoruz.

Mutlaka bil

Karasal gezegenler Merkür, Venüs, Dünya ve Mars'tır; dördünün de halkası yoktur. s. 20
Gazsal gezegenler Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün'dür; dördünün de uydusu ve halkası vardır. s. 21
Atmosfere girmiş gök taşına meteor, yeryüzüne ulaşmış olana meteorit denir. s. 23

Gezegenlerin Güneş'e yakınlığı

Güneş'e en yakın dört gezegen sırayla Merkür, Venüs, Dünya ve Mars'tır. s. 20
Beşinci sıradan sonuncuya kadar Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün gelir. s. 21
Mars ile Jüpiter arasında asteroit kuşağı yer alır. s. 23

Niteliklere göre gruplama

Merkür, Venüs, Dünya ve Mars karasal yapıdadır; hiçbirinin halkası yoktur. s. 20
Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün gazsal yapıdadır; dördünün de uydusu ve halkası vardır. s. 21
Hacim sıralamasında ilk iki sıra Jüpiter ile Satürn'e aittir. s. 21

Gök taşları ve meteorlar

Asteroitlerden kopan küçük kaya parçalarına gök taşı denir. s. 23
Meteor çukurunun büyüklüğü düşen meteoritin büyüklüğüne göre değişir. s. 25

Formüller ve kurallar

Yapıya göre sınıflandırma: Merkür, Venüs, Dünya ve Mars karasal yapıdadır. s. 20
Yapıya göre sınıflandırma: Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün gazsal yapıdadır; bu dört gezegenin hem uydusu hem halkası vardır. s. 21
Güneş'e yakınlık sırası: 1. Merkür, 2. Venüs, 3. Dünya, 4. Mars. s. 20
Güneş'e yakınlık sırası: 5. Jüpiter, 6. Satürn, 7. Uranüs; Neptün Güneş'e en uzak gezegendir. s. 21
Hacme göre büyüklük sırası: Dünya 5., Venüs 6., Mars 7. sıradadır; Merkür en küçük gezegendir. s. 20
Hacme göre büyüklük sırası: Jüpiter 1., Satürn 2., Uranüs 3., Neptün 4. büyük gezegendir. s. 21
Uydusu da halkası da bulunmayan gezegenler Merkür ile Venüs'tür; uydusu olup halkası olmayanlar Dünya ile Mars'tır. s. 20
Asteroit kuşağı Mars ile Jüpiter arasındadır; kuşakta çeşitli büyüklük ve şekillerde kaya ve metal parçaları bulunur. s. 23
Adlandırma kuralı: asteroitlerden kopan küçük kaya parçası gök taşıdır, atmosfere girince meteor, yeryüzüne ulaşınca meteorit adını alır; meteoritin yüzeyde açtığı çukur meteor çukurudur. s. 23
Belirli bir büyüklüğün üzerindeki meteorlar yeryüzüne ulaşıp meteor çukuru oluşturabilir; çukurun büyüklüğü meteoritin büyüklüğüne bağlı olarak değişir. s. 25
Bu sayfalarda kitabın kullandığı uzunluk birimleri santimetre (cm) ve kilometredir (km): çukur 20 cm derinliğinde ve 80 cm genişliğindedir, ses yaklaşık 15 km uzaklıktan duyulmuştur. s. 25

Kaynaklar: kitaptaki bağlantılar ve net olmayan yerler

Kitapta net olmayan yerler

[kitapta net değil - s. 19] Sayfadaki etkinliğin cevabı kitapta yazılı değildir. s. 19
[kitapta net değil - s. 22] Pekiştirme çalışmasındaki ilk gruplamanın hangi niteliğe göre yapıldığı kitapta yazılmamıştır. s. 22
[kitapta net değil - s. 24] Gezegenlerle niteliklerin eşleştirildiği çalışmanın cevap anahtarı kitapta verilmemiştir. s. 24

Bu özetler MEB ders kitaplarından eğitim amaçlı hazırlanmıştır. Asıl kaynak MEB'in resmî ders kitabıdır. Resmî ders kitapları (MEB)