Tüm yazılar

Bir güvenlik olayı yaşandığında: fark etmek, bildirmek, müdahale etmek

Şüpheli bir durum fark ettiğinizde ilk adımlar: cihazı ağdan ayırmak, hemen bildirmek, kanıtı korumak ve kurumun olay müdahale süreci.

Neden önemli?

Her kurum bir gün bir güvenlik olayı yaşar. Farkı, olayın ne kadar erken fark edildiği ve ilk saatlerde ne yapıldığı belirler.

Temel bilgiler

Şüpheli durumlar: Tanımadığınız bir giriş uyarısı; parolanızın birden çalışmaması; kendi kendine açılan pencereler; dosya adlarının ve uzantılarının değişmesi; bir müşterinin "sizden tuhaf bir e-posta aldım" demesi; hesabınızdan bilmediğiniz işlemler.

Çalışan olarak ilk adımlar:

  1. Sakin olun ve durun. Aynı işleme devam etmeyin.
  2. Cihazı ağdan ayırın (Wi-Fi'ı kapatın, kabloyu çıkarın); bilgisayarı kapatmayın, bazı izler bellekte durur.
  3. Hemen bildirin: Kurumun güvenlik ya da bilgi işlem birimine, belirlenmiş kanaldan. Ne gördüğünüzü, saatini ve ne yaptığınızı not edin.
  4. Kanıtı silmeyin: Şüpheli e-postayı silmeyin, ekran görüntüsü alın.
  5. Parolanızı başka, temiz bir cihazdan değiştirin (gerekirse bilgi işlem ile birlikte).

Kurumun olay müdahale süreci (genel hatlarıyla): hazırlık → tespit ve analiz → yayılmayı durdurma (containment) → temizleme → kurtarma (yedekten dönüş) → olay sonrası değerlendirme ("bir daha olmaması için ne değişmeli?"). Kişisel veri etkilendiyse KVKK bildirimi; dolandırıcılık ya da suç varsa emniyet ve savcılığa başvuru. Ulusal düzeyde USOM ve sektörel SOME'ler (Siber Olaylara Müdahale Ekipleri) olaylarda destek verir.

Bireysel dolandırıcılıkta: Bankanızı kartın arkasındaki numaradan hemen arayın, kartları kapatın, e-devlet ve e-posta parolalarınızı değiştirin, emniyete (siber suçlar birimi) ya da savcılığa başvurun.

Gerçekçi bir örnek

Bir çalışan sabah açtığı klasörde dosya adlarının sonuna tuhaf uzantılar eklendiğini görür, bilgisayarın kablosunu çeker ve bilgi işlemi arar. Fidye yazılımı yalnızca o bilgisayarda kalır; ağdaki sunucular kurtulur.

Yapılacaklar

  • "Bir olay olursa kimi ararım?" sorusunun cevabını telefonunuza kaydedin.
  • Kurumda, olay anında kimin ne yapacağını yazan bir sayfalık plan olsun.
  • Yılda bir kez kısa bir tatbikat yapın.

Akılda kalsın: İlk saat, sonraki bir haftayı belirler.


*Bu yazı, 14 bölümlük Siber Güvenlik Farkındalık dizisinin 13. bölümüdür.* Sıradaki bölüm: Güncel tehditleri nereden takip etmeli?