6. SINIF · SOSYAL BİLGİLER
Dönem sınavları
Yazılı sınavlara hazırlık için soru setleri. Önce kendiniz çözün, sonra cevap anahtarını açın.
1. dönem 1. yazılı
Sınav kâğıdı (PDF) Cevap anahtarı (PDF)
Gün Elif'in yaptığı iş Pazartesi Sınıfta nöbet tutup tahtayı siliyor. Salı Bir derneğin ağaç dikme kampanyasına gönüllü katılıyor. Perşembe Okul korosunda solo şarkı söylüyor. Pazar Halasının evinde kuzenleriyle oyun oynuyor. Tabloya göre Elif hangi gün bir sivil toplum kuruluşunda rol üstlenmektedir?
- Pazartesi
- Salı
- Perşembe
- Pazar
Belediye, yeni yapılacak park için gençleri bir toplantıya çağırıyor. Katılımcılar kendi görüş ve deneyimlerini anlatıyor, öneriler tartışılıyor. Bu toplantıya katılan Selin'in üstlenebileceği roller hangi seçenekte verilmiştir?
- Solist, saz ustası, gitarist
- Nöbetçi, sınıf başkanı, öğrenci
- Arabulucu, planlayıcı, arkadaş
- Araştırmacı, proje koordinatörü, lider
Yeni doğan bir bebeğin içine katıldığı ve ilk sosyal deneyimlerini yaşadığı grup aşağıdakilerden hangisidir?
- Aile
- Akraba grubu
- Arkadaş grubu
- Okul ve sınıf
Öğrenci Hafta sonu gözlemi Ece Bayramda dargın iki komşunun barıştırıldığını gördü. Kerem Anneannesinin kilimine işlediği kuş ve yıldız motiflerini inceledi. Selin Ağabeyinin asker uğurlamasında halay çekildiğini izledi. Baran Mahallede kurulan iftar sofrasına ailesiyle katıldı. Öğretmen, öğrencilerden kültürel bağlarımıza örnek gözlemler toplamıştır. Tabloya göre hangi öğrencinin gözlemi gelenek-görenek ögesine değil, sanat ögesine örnektir?
- Ece
- Kerem
- Selin
- Baran
Samsun'daki yöresel kilim kursunda dokunan bir kilimde insan, kuş ve yıldız motifleri birlikte kullanılmıştır. Kurs eğitmeninin açıklamasına göre bu kilim hangi değerleri anlatır?
- Yiğitlik, cesaret, çalışkanlık
- Adalet, eşitlik, iyilik
- Çalışkanlık, sevgi, üretkenlik
- Sevgi, hoşgörü, yardımlaşma
Kitapta millî kültürün kültürel bağlarımızı oluşturan ögeleri hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- Dil, din, tarih, sanat, gelenek-görenek
- Adalet, dürüstlük, hoşgörü, saygı, özgürlük
- Bayram, düğün, Nevruz, iftar, asker uğurlama
- Hat, tezhip, çini, ebru, minyatür
Yıl Doğduğu ülkeden başka bir ülkeye göç edenler (milyon kişi) 1970 84 1990 153 2010 221 2020 281 Tablodaki verilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- 1990-2010 arasındaki artış, 2010-2020 arasındakinden azdır.
- 1970'ten 2020'ye göç edenlerin sayısı üç katından fazla artmıştır.
- 2010'dan 2020'ye artış 100 milyon kişiden fazladır.
- 1990'daki sayı 1970'tekinin iki katından fazladır.
Avrupa Çevre Ajansına göre Avrupa'nın gelecekte yeterli ve kaliteli suya sahip olamayabilmesinin nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi yoktur?
- Kirlilik
- İklim değişikliği
- Su kaynaklarından aşırı su çekilmesi
- Sel ve heyelan felaketleri
Kitaptaki bilgi görseline göre kara vebanın Çin'den dünyaya yayılmasında ne etkili olmuştur?
- Uçak yolculukları
- Kirli içme suları
- Ticaret yolları
- Savaş ve göçler
Okyanusta yardım çağrısı yapan dört geminin konumları bir kurtarma merkezine koordinatlarıyla ulaşmıştır. Merkez, kurtarma ekibine önce Ekvator'un güneyinde ve başlangıç meridyeninin doğusunda bulunan gemiye gitmesini söylemiştir.
Gemi Paralel Meridyen K 20° kuzey 60° doğu L 20° güney 60° batı M 35° kuzey 15° batı N 10° güney 45° doğu Tabloya göre kurtarma ekibi önce hangi gemiye gitmelidir?
- K gemisi
- L gemisi
- M gemisi
- N gemisi
TANAP, Türk Akım ve Bakü-Tiflis-Ceyhan gibi enerji boru hatlarının Türkiye topraklarından geçirilmesi daha çok Türkiye'nin hangi özelliğiyle açıklanır?
- Sakarya Gaz Sahası'nda doğal gaz çıkarması
- Bor, demir ve bakır yataklarına sahip olması
- Enerjice zengin ülkeler ile Avrupa arasında olması
- Ortalama yükseltisinin her kıtadan fazla olması
Bir öğrenci evinin yerini "Belediye binasının arkasında, hastanenin karşısında, ana caddeye yakın" diye tarif ediyor. Öğrencinin bu tarifi hangi konum türüne örnektir?
- Göreceli konum
- Mutlak konum
- Coğrafi koordinat
- Jeopolitik konum
Bir öğrenci, Türkiye nüfus haritasını boyamak için TÜİK'in 2025 verilerinden bazı illerin nüfusunu not etmiştir. Haritada iller şu gruplara ayrılmaktadır: 5.700.000'den fazla; 2.000.001-5.700.000 arası; 1.000.001-2.000.000 arası; 400.001-1.000.000 arası; 400.000'den az.
İl Nüfus (2025) Ankara 5.910.320 İzmir 4.504.185 Bursa 3.263.011 Tunceli 85.083 Bayburt 82.836 Tablodaki illerden hangileri haritada '2.000.001 ile 5.700.000 arasında' grubuna boyanmalıdır?
- Ankara ve Bursa
- İzmir ve Bursa
- Ankara ve İzmir
- Tunceli ve Bayburt
Bir televizyon kanalında şu iki cümle söyleniyor: "Antalya'da yarın öğleden sonra sağanak bekleniyor." ve "Antalya'da yazlar genellikle sıcak ve kurak geçer." İkinci cümle aşağıdakilerden hangisini anlatır?
- Hava olayı
- Hava durumu
- İklim
- Mevsim
TÜİK'in 2025 yılı sonu için Türkiye'ye ait açıkladığı "86 milyon 92 bin 168 kişi" verisi aşağıdakilerden hangisini gösterir?
- Kilometrekareye düşen kişi sayısını
- Bir yılda iller arasında göç edenleri
- Kentlerde yaşayan kişilerin sayısını
- Ülkede yaşayan toplam insan sayısını
Aylin Hanım bir fabrikada çalışıyor; aldığı maaşla evini geçindiriyor, iş yerinin vardiya ve güvenlik kurallarına uyuyor, toplumda da mesleğiyle tanınıyor. Bu bilgiler Aylin Hanım'ın hangi gruptaki yerini anlatır?
- Meslek grubu
- Odak grubu
- Sivil toplum kuruluşu
- Akraba grubu
Dil, din ve tarih gibi kültürel bağların zamanla toplumda oluşturduğu ve insanların tek tek ya da topluca davranışlarına yön veren değerler hangi adla anılır?
- Gelenek
- Millî değer
- Görenek
- Millî kimlik
Kitaptaki tanıma göre bir problemin toplumsal sorun sayılması için aşağıdakilerden hangisi gerekir?
- Toplumun huzurunu ya da sağlığını tehdit etmesi
- Doğal bir olayın sonucunda ortaya çıkması
- Teknolojik gelişmelerden kaynaklanması
- Başka ülkelerde de yaşanıyor olması
Cevap anahtarını göster
- B · Salı günü Elif bir derneğin kampanyasına gönüllü katılıyor; dernekler sivil toplum kuruluşudur ve kitap bu kuruluşlarda gönüllü olarak toplumsal projelere katkı verildiğini söyler. Pazartesi sınıf grubunda nöbetçi, perşembe okul müzik grubunda solist, pazar akraba grubundadır. (s. 15)
- D · Görüşlerin paylaşılıp tartışıldığı bu toplantı bir odak grubudur; kitap odak gruplarında araştırmacı, proje koordinatörü ve lider rollerini sayar. Solist ve gitarist müzik grubunun, nöbetçi ve sınıf başkanı sınıfın, arabulucu ve planlayıcı arkadaş grubunun rolleridir. (s. 15)
- A · Kitap, doğduğumuz andan itibaren içinde büyüdüğümüz ilk grubun aile olduğunu söyler. Akraba grubu da yakındır ama kitap ilk grup olarak aileyi gösterir; arkadaş ve okul grupları daha sonra gelir. (s. 14)
- B · Kilim dokuma ve motifler geleneksel Türk sanatlarındandır. Selin'in gözlemi de bir oyun içerdiği için çekici görünebilir, ama kitap asker uğurlamalarında oynanan halk oyunlarını gelenek ve görenekler başlığında anlatır. (s. 31)
- C · Eğitmene göre insan motifi çalışkanlığı, kuş sevgiyi, yıldız üretkenliği simgeler. Yiğitlik ve cesaret halk oyunlarının, adalet, eşitlik ve iyilik Türk töresinin, hoşgörü ise manevi önderlerin öne çıkardığı değerlerdir. (s. 31)
- A · Kitap kültürel bağların ögelerini dil, din, tarih, sanat ve gelenek-görenek olarak sayar. B'dekiler millî değerdir; C'dekiler gelenek-göreneğe, D'dekiler sanata örnektir, yani tek bir ögenin örnekleridir. (s. 26)
- B · 281 milyon, 84 milyonun üç katından (252 milyon) fazladır. 1990-2010 artışı 68 milyon, 2010-2020 artışı 60 milyondur; 1990'daki 153 milyon da 1970'in iki katına (168 milyon) ulaşmaz. (s. 42)
- D · Ajans kirliliği, nehirlerdeki değişiklikleri, aşırı su çekimini ve iklim değişikliğini sayar. Sel ve heyelan kitapta Rize ve Artvin haberinde geçer, Avrupa'nın su sorununun nedeni olarak verilmez. (s. 40)
- C · Bilgi görselinde kara vebanın Çin'de başlayıp ticaret yollarıyla, özellikle İpek Yolu üzerinden taşındığının düşünüldüğü yazar. Uçak yolculukları 14. yüzyılda yoktur; kirli su ve savaş ise görselde kara vebayla ilişkilendirilmez. (s. 43)
- D · Güney paraleli Ekvator'un güneyini, doğu meridyeni başlangıç meridyeninin doğusunu gösterir; ikisini birden taşıyan yalnızca N gemisidir. L gemisi de güneydedir ama batı meridyeninde olduğu için batı yarım kürededir. (s. 68)
- C · Türkiye; petrol ve doğal gazca zengin Rusya, Azerbaycan ve Orta Doğu ile sanayileşmiş Avrupa arasında olduğu için bu hatlarda köprü görevi görür (s. 57 haritası). Sakarya Gaz Sahası ve bor-demir-bakır yatakları Türkiye'nin kendi kaynaklarıdır; başka ülkelerin enerjisinin taşınmasını açıklamaz. (s. 57)
- A · Tarif, evin yerini çevresindeki başka yerlere göre anlatıyor; bu göreceli konumdur. Mutlak konum ve coğrafi koordinat paralel ve meridyen derecelerine dayanır; jeopolitik konum ise bir ülkenin konumunun dış politikasına etkisidir. (s. 56)
- B · İzmir (4.504.185) ve Bursa (3.263.011) bu aralıktadır. Ankara'nın nüfusu 5.700.000'i geçtiği için en üst gruptadır; onu bu gruba koyan öğrenci sınırı gözden kaçırır. (s. 82)
- C · İkinci cümle uzun yıllardır gözlenen ortalama durumu anlattığı için iklimle ilgilidir. Birinci cümle ise kısa süreli ve belli bir yerdeki durumu, yani hava durumunu anlatır; sağanak da bir hava olayıdır. (s. 78)
- D · Bu sayı, sınırları belli bir alanda belli bir zamanda yaşayan insan sayısı, yani Türkiye'nin nüfusudur. Kilometrekareye düşen kişi sayısı nüfus yoğunluğudur (Türkiye'de 112); 2024'te iller arası göç edenler ise yaklaşık 2,7 milyondur. (s. 82)
- A · Kitaba göre meslek grupları geçimimizi sağlar, sosyal statümüzü belirler ve kendine özgü kuralları vardır; Aylin Hanım'ın durumu bu üçüne uyar. Sivil toplum kuruluşunda gönüllü olunur ve geçim sağlanmaz; odak grubunda görüşler tartışılır. (s. 15)
- B · Kitaba göre kültürel bağların ortaya çıkardığı değerler millî değer hâline gelir ve davranışlarımızı yönlendirir. Gelenek ve görenek kültürel bağın bir ögesidir; millî kimlik ise bu değerler aktarılarak korunan şeydir. (s. 26)
- A · Kitap, toplumun huzurunu, sağlığını ya da bütünlüğünü tehdit eden, yaşam kalitesini düşüren problemleri toplumsal sorun sayar. Afetler ve teknoloji bazı sorunların kaynağı olabilir, başka ülkelerde yaşanan sorunlar da vardır; ama bunlar tanımın koşulu değildir. (s. 40)
1. dönem 2. yazılı
Sınav kâğıdı (PDF) Cevap anahtarı (PDF)
Bir sınıf, Türk dünyasıyla iş birliği yapan kuruluşları tanıtan bir pano hazırlıyor. Öğrenciler, bazı ihtiyaçlar için hangi kuruluşa başvurulabileceğini tabloya yazmıştır.
İhtiyaç Başvurulacak kuruluş 1 Tacikistan'daki bir spor federasyonu, atma sahası için destek arıyor. TİKA 2 Yurt dışında yaşayan bir vatandaşımız hukuki bir sorunu için destek istiyor. YTB 3 Yabancı bir öğrenci kendi ülkesinde Türkçe öğrenmek istiyor. Yunus Emre Enstitüsü 4 Türk devletlerinin turizm bakanları ortak turizm planı yapmak istiyor. YTB Tablodaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
- 1
- 2
- 3
- 4
Türk Devletleri Teşkilatının kuruluş amacı aşağıdakilerden hangisidir?
- Türk devletleri arasında ortak mirasa dayanan çok taraflı iş birliğini geliştirmek
- Yurt dışında yaşayan vatandaşların hukuki haklarını korumak
- Yabancılara Türkçe öğreterek Türkiye'yi tanıtmak
- Dünyanın birçok bölgesinde kalkınma projeleri yürütmek
Türk dünyasının kökenleri nereye dayanır?
- Balkanlar'daki yerleşik topluluklara
- Orta Asya'daki Türk boylarına
- Anadolu'daki ilk yerleşimlere
- Kafkasya'daki eski krallıklara
Okulun tarih kulübü, ilk Türk devletlerindeki ordu düzenini gösteren bir pano hazırlıyor. Panoda bir satır eksik kalmıştır.
Birlik Asker sayısı Komutanın unvanı ? 10.000 ? 2. kademe 1.000 binbaşı 3. kademe 100 yüzbaşı 4. kademe 10 onbaşı Tablodaki soru işaretli yerlere hangileri yazılmalıdır?
- Tümen – tümenbaşı
- Tümen – binbaşı
- Boy – boy beyi
- Budun – kağan
Kut anlayışına göre aşağıdakilerden hangisi halkın hükümdardan beklediği görevlerden biri değildir?
- Dağılmış boyları birleştirip halkı çoğaltması
- Halkın yiyecek ve giyecek ihtiyacını karşılaması
- Halka yeni bir din benimsetmesi
- Halkı düşmanlara karşı koruması
Türk tarihini en eski devletten başlayarak anlatan bir sunum hazırlanıyor. Sunumun ilk slaytında hangi devlet yer almalıdır?
- Bumin Kağan'ın kurduğu I. Göktürk Devleti
- Kutluk Bilge Kül Kağan'ın kurduğu Uygur Devleti
- Kutluk Kağan'ın kurduğu II. Göktürk Devleti
- Teoman'ın kurduğu Asya Hun Devleti
Bir müze rehberi, bir eserin yapım yılını "yaklaşık 850" olarak not etmiştir. Ziyaretçiler, eserin hangi döneme ait olduğunu aşağıdaki tablodan bulmak istiyor.
Dönem Yıllar Hz. Muhammed (sav) Dönemi 622-632 Dört Halife Dönemi 632-661 Emeviler 661-750 Abbasiler 750-1258 Eser tabloya göre hangi döneme aittir ve aynı dönemde kurulan bilim merkezi hangisidir?
- Emeviler – Emeviyye Camii
- Dört Halife – Küfe şehri
- Abbasiler – Beytülhikme
- Hz. Muhammed – Suffe
Emevilerin Arap olmayan Müslümanlara "mevali" deyip onları Araplardan aşağı görmesinin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
- Arap olmayanların hızla Müslüman olması
- İslamiyet'in yayılmasının yavaşlaması
- Halifeliğin saltanata dönüşmesi
- Endülüs'ün Müslümanların eline geçmesi
Müslümanların hicreti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- 610 yılında Mekke'den Medine'ye yapıldı.
- 622 yılında Mekke'den Medine'ye yapıldı.
- 622 yılında Medine'den Mekke'ye yapıldı.
- 630 yılında Mekke'den Medine'ye yapıldı.
Kurgusal bir mektup (X. yüzyılda yaşayan bir Türk obasından): "Babam, Talas'ta Müslüman Araplarla birlikte Çinlilere karşı savaşmıştı. Abbasi valisinin bizi Araplardan ayırmadığını da hep anlatırdı. Ama benim yeni dini kolayca benimsememin sebebi başkaydı: Atalarımız gibi biz de göğün tek bir yaratıcısına inanır, kurban keser, adak adardık; öldükten sonra başka bir hayatın başladığına da inanırdık. Âlimin anlattığı dinde bunların karşılığını bulunca onun sözlerini yadırgamadım."
Mektubun yazarı, yeni dini kendisinin kolayca benimsemesini hangi etkene bağlamaktadır?
- Abbasilerin eşitlik ve adalet politikası uygulaması
- Talas Savaşı'nda Müslüman Arapların yanında yer alınması
- Eski inancı ile İslamiyet arasındaki benzerlikler
- Obanın şehre yerleşip yerleşik hayata geçmesi
Gazneli Mahmud'u kendisinden önceki Türk hükümdarlarından ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?
- İslamiyet'i kabul eden ilk Türk hükümdarı olması
- Dandanakan Savaşı'nda Selçukluları yenmesi
- Türkçeyi devletin resmî dili yapması
- "Sultan" unvanını kullanan ilk Türk hükümdarı olması
Hükümdarı Satuk Buğra Han'ın Müslüman olmasıyla İslamiyet'i benimseyen ve böylece ilk Türk-İslam devleti olan devlet hangisidir?
- Karahanlılar
- Gazneliler
- Büyük Selçuklular
- Uygurlar
Bir öğrenci, Anadolu'nun Türkleşme sürecindeki bazı savaşları bir zaman şeridine yerleştirmiş ve her birinin yanına sonucunu yazmıştır.
Yıl Savaş Sonuç 1048 Pasinler Selçuklular kazandı; yaklaşık bir asırlık mücadele başladı. 1071 Malazgirt Anadolu yeni bir vatan olarak Türk yerleşimine açıldı. 1176 Miryokefalon Türkler Anadolu'da kalıcı oldu; Doğu Roma savunmaya geçti. 1243 Kösedağ Türkiye Selçukluları Moğol hâkimiyetine girdi. Tablodaki savaşlardan hangi ikisi, Türklerin Anadolu'yu yurt edinme sürecinde sırasıyla yurdun kazanılmasını ve bu yurdun güvenceye alınmasını gösterir?
- Malazgirt – Miryokefalon
- Pasinler – Malazgirt
- Malazgirt – Kösedağ
- Pasinler – Miryokefalon
Türk Deniz Kuvvetlerinin kuruluş yılı kabul edilen 1081, hangi beyin hangi şehirde kurduğu donanmaya dayanır?
- Saltuk Bey – Erzurum
- Süleyman Şah – İznik
- Çaka Bey – Antalya
- Çaka Bey – İzmir
1071'deki zaferden sonra Anadolu'nun Türklere yeni bir yurt olarak açılması, Malazgirt Zaferi'nin tarihte hangi adla anılmasına yol açmıştır?
- Devlet ve vatan koruyan zafer
- Devlet ve vatan kuran zafer
- Anadolu'nun doğu kilidi
- Türk tarihinin ikinci büyük zaferi
Bakü-Tiflis-Kars demir yolu hattıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Türkiye, Kazakistan ve Özbekistan'ın ortak projesidir.
- Ham petrol taşıyan bir boru hattı olarak kurulmuştur.
- 2017'de Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan ortaklığıyla açılmıştır.
- Nahçıvan ile Rusya arasında yolcu taşımak için yapılmıştır.
Devletin resmî adında "Türk" kelimesinin ilk kez yer aldığı devlet aşağıdakilerden hangisidir?
- Asya Hun Devleti
- Uygur Devleti
- I. Göktürk Devleti
- Ak Hun Devleti
Hicretten sonra Medine'ye gelen, kalacak yeri ve ailesi olmayan bir Müslüman hem barınmak hem de Kur'an öğrenmek istiyor. Hz. Muhammed (sav) döneminde bu ihtiyaçların ikisini birden karşılayan yer hangisidir?
- Suffe
- Küttâb
- Beytülhikme
- Dâru'l-imâre
Cevap anahtarını göster
- D · Turizm bakanlarının ortak planları Türk Devletleri Teşkilatı çatısında yapılır (Celal-Abad toplantısı); YTB yurt dışındaki vatandaşları ve soydaşları destekler. 2. satırda YTB doğrudur, çünkü vatandaşların hukuki durumunu korumak onun amacıdır. (s. 96)
- A · Kitapta TDT'nin amacı, Türk devletleri arasındaki iş birliğini ortak tarih, dil ve kültür mirası çerçevesinde ve çok taraflı geliştirmek olarak verilir. Hukuki hakları korumak YTB'nin, Türkçe öğretmek Yunus Emre Enstitüsünün, kalkınma projeleri TİKA'nın işidir. (s. 96)
- B · Kitapta Türk dünyasının kökenlerinin Orta Asya'daki Türk boylarına dayandığı yazar. Balkanlar ise Türk dünyasının uzandığı en batı bölgelerden biridir, kökeni değildir. (s. 92)
- A · Onluk sistemde 10 bin kişilik en büyük birlik tümendir ve başında tümenbaşı bulunur. Binbaşı 1.000 kişilik birliğin komutanıdır; tablodaki ikinci satırda zaten verilmiştir. (s. 118)
- C · Kitapta kut anlayışına göre hükümdarın görevleri boyları toplamak, halkı doyurup giydirmek ve güvenliği sağlamaktır. Bögü Kağan Maniheizm'i kabul etmiştir ama yeni bir din benimsetmek kut anlayışında sayılan görevlerden değildir. (s. 116)
- D · Bilinen ilk Türk devleti MÖ 220'de Teoman'ın kurduğu Asya Hun Devleti'dir. I. Göktürk 552'de, II. Göktürk 682'de, Uygur Devleti 744'te kurulmuştur; hepsi Hunlardan sonradır. (s. 111)
- C · 850 yılı 750-1258 arasındadır, yani Abbasiler dönemidir; Bağdat'taki Beytülhikme de Abbasilerin bilim merkezidir. Emeviyye Camii de bir ilim kurumudur ama Emeviler 750'de sona ermiştir. (s. 137)
- B · Kitaba göre Arap milliyetçiliğini güçlendiren mevali politikası İslamiyet'in yayılmasını yavaşlatmıştır. Halifeliğin saltanata dönüşmesi ve Endülüs'ün alınması da Emeviler döneminde olmuştur ama mevali politikasının sonucu değildir. (s. 131)
- B · Baskılar artınca Müslümanlar 622'de Mekke'den Medine'ye göç etti. 610 ilk vahyin, 630 Mekke'nin fethinin yılıdır. (s. 130)
- C · Yazar "benim ... sebebi başkaydı" diyerek tek yaratıcı, kurban, adak ve ölümden sonraki hayat gibi eski inancındaki unsurların yeni dinde de bulunmasını gösterir; kitap da bu benzerliklerin İslamiyet'in benimsenmesini kolaylaştırdığını söyler. Talas Savaşı ve Abbasilerin eşitlik politikası mektupta geçer ama yazar bunları babasının anlattıkları olarak verir, kendi nedeni olarak değil. (s. 146)
- D · Gazneli Mahmud sultan unvanını kullanan ilk Türk hükümdarıdır. İslamiyet'i kabul eden ilk Türk hükümdarı Satuk Buğra Han'dır; Dandanakan'ı Selçuklular kazanmıştır; Türkçeyi resmî dil yapan ise Karahanlılardır, Gazneliler daha çok Arapça ve Farsçayı kullanmıştır. (s. 153)
- A · Satuk Buğra Han'ın İslamiyet'i kabul etmesiyle Karahanlılar ilk Müslüman Türk devleti olmuştur. Gazneliler ve Büyük Selçuklular daha sonra kurulmuş, Uygurlar ise Maniheizm'i benimsemiştir. (s. 151)
- A · Malazgirt Anadolu'yu Türk yerleşimine açan "devlet ve vatan kuran zafer", Miryokefalon da Türklerin Anadolu'da kalıcı olduğunu gösteren "devlet ve vatan koruyan zafer"dir. Pasinler yalnızca uzun bir mücadeleyi başlatmış, Kösedağ ise yıkılış sürecini başlatmıştır. (s. 169)
- D · İlk Türk denizcisi Çaka Bey'in İzmir'de kurduğu donanmanın kuruluş yılı 1081, Türk Deniz Kuvvetlerinin kuruluş yılı kabul edilir. Antalya'yı Türkiye Selçukluları daha sonra fethetmiştir; Saltuk Bey Erzurum'da, Süleyman Şah İznik'te devlet kurmuştur. (s. 166)
- B · Malazgirt Zaferi "devlet ve vatan kuran zafer" olarak anılır. "Devlet ve vatan koruyan zafer" ve "ikinci büyük zafer" Miryokefalon'u (1176), "Anadolu'nun Doğu Kilidi" ise Ani şehrini anlatır. (s. 165)
- C · Bakü-Tiflis-Kars bir demir yolu hattıdır ve 2017'de Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan iş birliğiyle açılmıştır. Ham petrol boru hattı Bakü-Tiflis-Ceyhan'dır; Kazakistan ve Özbekistan'a bu hatla yük taşınır ama ortak değildir; Nahçıvan-Rusya iş birlikleri ileride yapılabilecek projeler olarak anılır. (s. 94)
- C · 552'de Bumin Kağan'ın kurduğu I. Göktürk Devleti, Türk adını resmî devlet adı olarak kullanan ilk devlettir. Asya Hun Devleti daha eskidir ama adında Türk kelimesi geçmez; Ak Hunları ise Göktürkler yıkmıştır. (s. 112)
- A · Mescid-i Nebevî'nin arkasındaki suffe, kimsesiz Müslümanların barındığı ve ilim öğrendiği yerdi. Küttâb çocuklara ilk dinî eğitimin verildiği okuldur ama barınma yeri değildir; Beytülhikme Abbasilerin, dâru'l-imâre ise yönetimin binasıdır. (s. 132)
Bu özetler MEB ders kitaplarından eğitim amaçlı hazırlanmıştır. Asıl kaynak MEB'in resmî ders kitabıdır. Resmî ders kitapları (MEB)